DDA Dorosłe Dzieci Alkoholików – czym jest syndrom i jak przebiega terapia

Mówi się, że dzieci noszą bagaż doświadczeń i przeżyć przekazany im przez rodziców i opiekunów. Niestety, bardzo często oznacza to ból i cierpienie w dorosłym życiu, jeśli wiążą się one z traumatycznymi zdarzeniami. Należy wiedzieć, że nie tylko w genach przekazujemy swoim pociechom różnego rodzaju składniki osobowości. Dzieje się to również w procesie wychowania. Mimo to jednak na kształt naszego charakteru i osobowości wpływają jednocześnie klimat i otoczenie, w jakich dorasta dziecko. Dotyczy to zarówno ich pozytywnych, jak i negatywnych aspektów. Jeśli więc w dzieciństwie doświadczamy skrajnych przeżyć, na przykład przemocy lub nałogu jednego z rodziców, z dużym prawdopodobieństwem poniesiemy ten bagaż dalej, w swoje dorosłe życie. Taki ciężar otrzymują między innymi DDA dorosłe dzieci alkoholików. Na czym polega ten syndrom i w jaki sposób możemy pomóc osobom z podobnymi doświadczeniami?

Czym skorupka za młodu, czyli o ciemnych stronach dzieciństwa

Dzisiejszy świat ma całkiem sporo wad, ale posiada też pewne zalety. Jedną z nich jest większa świadomość i otwartość na nowe, dotychczas marginalizowane, aspekty naszego życia. Jednym z takich elementów, które obecnie zyskały na znaczeniu, jest dzieciństwo. Niby to sprawa oczywista, ale dopiero teraz dostrzeżono, jak istotne jest, że to, kim jesteśmy w dorosłym życiu, w dużym stopniu zależy od tego, gdzie i w jakich warunkach dorastaliśmy. W niemal dosłownym sensie nasiąkamy bowiem atmosferą i wartościami przekazywanymi w środowisku naszego dzieciństwa. Warto mieć świadomość, że dotyczy to zarówno dobrych elementów, jak i tych złych. Dlatego odpowiedzialność opiekunów jest tak duża, aby zapewnić swoim pociechom możliwie najlepsze warunki do wzrastania.

Oczywiście nie można błędów popełnionych w dorosłym życiu tłumaczyć wyłącznie problemami z dzieciństwa. Należy jednak mieć świadomość, że doświadczenia z tego okresu mogą kłaść się cieniem na naszej dojrzałości. Mowa na przykład o pacjentach z DDA, czyli z tak zwanym syndromem dorosłych dzieci alkoholików. Chodzi przede wszystkim o osoby, które w dzieciństwie doświadczały głębokiego nałogu opiekunów, który w późniejszym okresie dał o sobie znać licznymi problemami natury psychicznej i emocjonalnej.

Syndrom DDA – na czym dokładnie polega?

Warto na wstępie zwrócić uwagę, że syndrom ten nie stanowi schorzenia według klasyfikacji chorób klinicznych. Uważa się jednak, że jest to zespół zaburzeń psychicznych, powstałych w wyniku traumatycznych doświadczeń związanych z alkoholem i uzależnieniem od tej substancji obojga lub jednego z rodziców. Udowodniono, że tego rodzaju przeżycia z dzieciństwa mogą skutkować licznymi problemami w życiu dorosłym.

Chociaż w przypadku stwierdzenia obecności syndromu DDA, każdy przypadek analizuje się w sposób indywidualny. W taki sam sposób ustala się metodę terapii. Możemy wyszczególnić kilka charakterystycznych objawów. Na wstępie należy jednak uświadomić sobie, z czym musi mierzyć się dziecko w dysfunkcyjnej rodzinie, w której występuje problem alkoholowy.

Jak doskonale wiemy, każdy nałóg sieje spustoszenie nie tylko w organizmie osoby uzależnionej, ale również w jej najbliższym otoczeniu. Stopniowo zaczyna on zawłaszczać poszczególne elementy codzienności, a z czasem pozostawia po sobie zniszczenia, których już nie da się usunąć. Tak samo dzieje się w przypadku alkoholizmu. Jest to jeden z najgorszych rodzajów uzależnienia, ponieważ destrukcyjne są nie tylko sama istota nałogu, ale jednocześnie skutki spożywania tej substancji. Osoby nim dotknięte z czasem podporządkowują całe swoje życie potrzebie picia, a chwile trzeźwości stają się prawdziwą udręką dla osoby uzależnionej.

DDA dorosłe dzieci alkoholików – relacje i emocje

Relacje w rodzinie dotkniętej alkoholizmem są zaburzone. Dzieci, które w niej dorastają, muszą mierzyć się na każdym kroku z wysoce traumatycznymi doświadczeniami. Sferą najbardziej zaniedbaną są przede wszystkim emocje. Najmłodsi nie są słyszani, ich uczucia i potrzeby są na każdym kroku zaniedbywane czy wręcz ignorowane. Bardzo często dochodzi również do sytuacji, kiedy to dziecko musi wziąć na siebie ciężar codzienności, na przykład zrobienia zakupów, aby mieć co jeść, albo obowiązków związanych z utrzymaniem czystości w domu. W takich warunkach dochodzi więc do pewnego paradoksu, kiedy to maluch musi zajmować się dorosłymi, a nie na odwrót. Z czasem ciężar ten staje się tak duży, że w dorosłym życiu osoba dotknięta syndromem DDA nie potrafi budować normalnych relacji, bierze na siebie zbyt dużą odpowiedzialność, a także nie potrafi stawiać jasnych granic. To wszystko sprawia, że jej codzienne funkcjonowanie jest bardzo dalekie od normalności.

Jakie role przyjmuje osoba dotknięta syndromem DDA?

Badania psychologiczne przeprowadzone na dorosłych dzieciach alkoholików pokazują, że większość osób doświadczających tego rodzaju zaburzeń przyjmuje pewne role, które wskazują, z czym musiały się mierzyć w dzieciństwie. Pierwszym z modeli jest tak zwany bohater rodzinny. Na ogół jest to osoba, która osiąga sukcesy w szkole, a później w życiu zawodowym. Stara się być zawsze idealna i bez zarzutu. Niestety jednak ma wiele trudności w sferze emocjonalnej.

Z kolei kozioł ofiarny to dziecko, któremu przypisuje się winę za wszelkie rodzinne niepowodzenia. W dorosłości osoba taka także wciela się w rolę ofiary i bardzo trudno jej funkcjonować jej w zdrowych relacjach. Często spotykaną postawą w przypadku osób z DDA jest poza błazna. To człowiek, który dużo żartuje i na zewnątrz ma zawsze dobry humor. Wewnątrz jest to jednak osoba głęboko dotknięta traumą alkoholizmu rodziców. Psychoterapeuci spotykają się ponadto z rolą tak zwanego dziecka niewidzialnego. Unika ono konfrontacji i stara się “zniknąć”, aby otoczenie nie zwracało na nie uwagi.

We wszystkich tych postawach jeden element jest zawsze wspólny. Są to swego rodzaju reakcje obronne, które mają odwrócić uwagę od faktycznego problemu, jakim jest alkoholizm jednego lub obu rodziców. Dziecko, a później dorosły, zatraca się w tej roli do tego stopnia, że nie potrafi już funkcjonować normalnie. W jego zachowaniach dominują lęk, niepewność, a nawet postępowania autodestrukcyjne. W takich przypadkach zaleca się niezwłoczne podjęcie terapii. Dzięki niej pacjent ma szansę na pozostawienie za sobą złych doświadczeń i skupienie się na zdrowym i komfortowym funkcjonowaniu.

Terapia DDA dorosłe dzieci alkoholików – co zrobić, aby przywrócić harmonię?

Codzienne życie dzieci alkoholików jest zaburzone. Nie tylko brak w nim prawdziwych relacji, ale również stabilności. Osoby uzależnione nie potrafią kontrolować swoich emocji, a co więcej, ich zachowania cechuje rozchwianie. Jednego dnia będą one próbować wszystko naprawiać, innego dnia przestaną zupełnie reagować na otoczenie. Już samo to sprawia, że dziecko bardzo źle rozwija się w takim chaosie i braku stabilizacji. Dlatego w procesie leczenia DDA należy podjąć kroki w celu odbudowania, a niekiedy wręcz nauczenia osoby z syndromem dorosłych dzieci alkoholików, jak radzić sobie z własnymi emocjami. W toku terapii tworzy się również ścieżki postępowania, dzięki którym łatwiej im odnaleźć wewnętrzny spokój i harmonię. A co za tym idzie, lepiej radzić sobie ze stresem i z trudnymi emocjami.

DDA dorosłe dzieci alkoholików – najpierw uświadomić problem

W trakcie terapii specjalista pracuje z pacjentem, aby ten mógł lepiej zrozumieć problem, z jakim się mierzy. W większości przypadków w pierwszej kolejności pomaga mu on uzmysłowić sobie, skąd wzięły się jego problemy. Dlaczego alkoholizm rodziców odcisnął na nim tak duże piętno? Jest to klucz do tego, aby w dalszej kolejności podjąć działania, dzięki którym w dorosłym życiu osobom z DDA będzie łatwiej.

Wybór konkretnej terapii jest zawsze kwestią indywidualną. Psychoterapeuta przeprowadza wywiad z pacjentem, a następnie dopasowuje najlepsze dla niego rozwiązanie. W niektórych przypadkach skuteczniejsza może okazać się terapia grupowa, w innych indywidualna. Może się jednak okazać, że wymiana doświadczeń z osobami o podobnych historiach może pomóc w toku odbudowywania relacji i tworzenia zdrowych nawyków. Proces naprawczy ma na celu przede wszystkim akceptację przeżytych traum przy jednoczesnym ich przepracowaniu i pogodzeniu się z bagażem, jaki niesiemy. W terapii bardzo istotne jest jednak budowanie nowych schematów i wyjście z ról, które dotychczas nami rządziły. Badania pokazują ponadto, że lepsze efekty w procesie zdrowienia możemy osiągnąć przy wsparciu bliskich osób. Ich rola może być nieoceniona, aby pacjenci z DDA osiągnęli wewnętrzną równowagę i spokój.

DDA dorosłe dzieci alkoholików – kursy w szkole psychoterapii Vis Salutis

Aby skuteczniej wspierać pacjentów z DDA, niezbędne jest nieustanne poszerzanie swojej wiedzy, doświadczenia i zdobywanie nowych umiejętności w tym zakresie. Dlatego nasza Szkoła Psychoterapii kieruje swoją ofertę do specjalistów, którzy chcą nieść pomoc pacjentom borykającym się z problemami traumy doświadczanymi w dzieciństwie. Dysponujemy wykwalifikowaną kadrą pedagogiczną oraz doskonałym zapleczem technicznym. Oferta kursów jest nieustannie ulepszana, aby dopasować ją do bieżących potrzeb pacjentów. Co więcej, posiadamy pozytywną opinię Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, co potwierdza nasze wysokie kompetencje. Już dziś zapraszamy więc do zapoznania się z listą szkoleń i kursów.