W dzisiejszych czasach problemy psychiczne wciąż stanowią temat tabu. Ludzie dotknięci tymi dolegliwościami często głęboko skrywają swoją chorobę i odizolowują się od życia społecznego, znajomych i przyjaciół. A tak naprawdę to właśnie wsparcie najbliższych przynosi dużą pomoc w walce z chorobą. Bardzo negatywne skojarzenia wywołuje schizofrenia. Ludzie się jej boją, ponieważ jej nie znają, a wroga trzeba oswoić, a więc przyjrzeć się bliżej. Przygotowaliśmy zatem najważniejsze informacje na temat schizofrenii. Jednocześnie pragniemy podkreślić, że artykuł ma wyłącznie charakter ogólny. Osoby, które pragną bardziej wgłębić się w problem zapraszamy na kursy do Vis Salutis. Jest to szkoła psychoterapii atestowana przez Polskie Towarzystwo Psychologiczne i Psychiatryczne.
Co to jest schizofrenia?
Schizofrenia to choroba dotykająca sfery psychicznej człowieka, która nosi również nazwę psychozy schizofrenicznej lub choroby Bleulera. Wykorzystywana terminologia pochodzi od słów schizein, czyli rozszczepić i phren, a więc umysł. Dokładnie chodzi tutaj o to, że w przebiegu schizofrenii występuje rozdzielenie między tym, co się robi, czuje i myśli. Chory ucieka od świata, ponieważ nie jest w stanie ocenić siebie, a także otaczającej rzeczywistości. Schorzenie bardzo często dotyka młode osoby, które jeszcze nie ukończyły 30 lat. Co więcej, zapadają na nią w równym stopniu przedstawiciele obu płci. Istotne jest jednak to, że męska część populacji wykazuje predyspozycje do wcześniejszego zachorowania na schizofrenię, a mianowicie między 18 a 25 rokiem życia.
Jakie są najważniejsze przyczyny schizofrenii?
Czynniki wywołujące schizofrenię dzieli się na pięć grup: genetyczne, biologiczne, psychologiczne, środowiskowe i społeczne. Pierwsze obejmują obecność jednostki chorobowej u rodzica lub rodzeństwa. W takim przypadku prawdopodobieństwo tego, że konkretną osobę spotka to samo, wzrasta do poziomu kolejno sześciu i dziewięciu procent. Co więcej, gdy schorzenie pojawiło się u obojga rodziców, szansa na zachorowanie dziecka jest dużo większa, ponieważ kształtuje się już na poziomie czterdziestu sześciu procent.
Czynniki biologiczne związane są natomiast z funkcjonowaniem organizmu człowieka. Są to między innymi różnego rodzaju choroby przewlekłe, niedotlenienie mózgu, problemy z ciążą i wiele, wiele więcej.
Człowiek odczytuje świat za pomocą emocji. Dlatego, gdy nie potrafi sobie z nimi we właściwy sposób radzić, dochodzi do nadmiernego obciążenia sfery psychicznej. Pojawia się wówczas duży stres i brak możliwości opanowywania się w trudnych sytuacjach. W końcu organizm i umysł otrzymują taką dawkę negatywnych przeżyć, że wszystko zaczyna wypływać, a w rezultacie może uaktywnić się choroba psychiczna, taka jak schizofrenia. To właśnie są czynniki psychologiczne, które mogą być przyczyną tej jednostki chorobowej.
Z kolei toksyczne środowisko, w którym człowiek się wychowuje i predyspozycje rodzinne także dają duże prawdopodobieństwo rozwoju tego schorzenia. Schizofrenia często wykształca się w wyniku traumatycznych przeżyć z dzieciństwa, które nie pozwalają uwolnić się z nich nawet w dorosłym życiu. Ciągłe rozpamiętywanie przeszłości niestety zostawia swoje piętno i nie pozostaje bez szkody na psychice, może prowadzić do schizofrenii.
Jakie są objawy schizofrenii?
Pierwsze objawy schizofrenii pojawiają się dość wcześnie. Ponadto, niejednokrotne zgłaszają je najbliżsi osoby dotkniętej tym trudnym schorzeniem. Jednakże, aby postawić właściwą diagnozę, dokuczliwe symptomy muszą trwać dłużej niż miesiąc. Wśród czynników, które mogą świadczyć o rozwoju jednostki chorobowej, wymienia się między innymi halucynacje słuchowe, urojenia prześladowcze, a także natłok myśli. Co więcej, chorzy niejednokrotnie nadają zjawiskom oraz faktom znaczenie symboliczne. Czują się wybrani i są przekonani, że biorą udział w jakiejś ważnej misji.
Inne często pojawiające się objawy to zubożenie wypowiedzi, myśli czy upośledzenie w okazywaniu emocji. Ponadto pojawia się nieprawidłowość w postaci zaburzenia funkcji poznawczych. Człowiek dotknięty schizofrenią ma trudności w koncentracji, skupieniu uwagi na wykonywanych czynnościach, często ucieka do swojego urojonego świata i nie potrafi nawiązywać relacji społecznych, tak jak to było przed rozwojem choroby.
Jakie są rodzaje schizofrenii?
W praktyce wyróżnia się różne rodzaje schizofrenii: paranoidalną, hebefreniczną, katatoniczną, prostą, rezydualną i niezróżnicowaną.
Schizofrenia paranoidalna
W pierwszym przypadku dominujące znaczenie mają urojenia, omamy i objawy pozytywne. Chory widzi sytuacje, które w rzeczywistości nie mają miejsca.
Schizofrenia hebefreniczna
Natomiast schizofrenia hebefreniczna charakteryzuje się tym, że człowiek nie może się dostosować do różnych sytuacji. Istotą jest też dziwne zachowanie, czyli wybuch emocji bez najmniejszego powodu. Przykładem jest przerysowana gestykulacja, nadmierny płacz, śmiech w nieadekwatnych momentach, obojętność emocjonalna, infantylność i wiele, wiele więcej. W tym przypadku często obecne są też halucynacje słuchowe.
Schizofrenia katatoniczna
Ogólnie rzecz ujmując, schizofrenię katatoniczną diagnozuje się wówczas, gdy człowiek doświadcza naprzemiennych skrajnych emocji w krótkim czasie. Występuje wówczas nadmierne zamknięcie i odizolowanie się od bliskich, po czym za chwilę zauważa się duże pobudzenie oraz przypływ energii. Występują tutaj również stany bezruchu, które mogą trwać nawet kilka dni.
Schizofrenia prosta
Z kolei schizofrenia prosta nie ujawnia symptomów pozytywnych, ale za to narastają objawy negatywne, które przyczyniają się do załamania i lawiny trudnych zdarzeń życiowych.
Schizofrenia niezróżnicowana
Natomiast ostatni rodzaj choroby, czyli schizofrenia niezróżnicowana przedstawia wszystkie wyżej wymienione symptomy. Dlatego trudno jest przyporządkować jednostkę chorobową do konkretnego typu.
Jakie są sposoby leczenia schizofrenii?
Niestety proces leczenia schizofrenii trawa bardzo długo. Co więcej, w tym przypadku nie można obyć się bez środków farmakologicznych. Preparaty lecznicze pozwalają uspokoić objawy i podjąć leczenie psychoterapeutyczne. Wspaniałe rezultaty przynosi psychoedukacja i terapia zajęciowa. Dzięki temu chory może zrozumieć co się z nim dzieje i podczas kryzysowych sytuacji wprowadzić wypracowane środki zaradcze. Duże znaczenie ma również wsparcie rodzinne. Świadomość, że ma się kogoś bliskiego w swoim otoczeniu, potrafi zdziałać cuda. Nie należy również zapominać o najbliższych chorego, ponieważ dla nich jest to również trudny czas. Dlatego specjaliści polecają terapię rodzinną, gdyż wszyscy muszą na nowo nauczyć się rozumieć siebie i chorobę ukochanej osoby.
Zaprezentowany artykuł ma wyłącznie charakter informacyjny. Osoby, które myślą o zostaniu psychoterapeutą lub chcą poznać nie tylko przedstawioną chorobę i stosowany w niej typ terapii zapraszamy na kurs do szkoły Vis Salutis. Prowadzimy szkolenia przygotowujące do certyfikacji Polskiego Towarzystwa Psychologicznego i Psychiatrycznego.
