Każdy psychoterapeuta, chcąc wykonywać swoją pracę w najlepszy możliwy sposób, musi zbudować wcześniej solidną bazę, która przyda mu się przy okazji różnych wyzwań zawodowych. Ta podstawa to jednocześnie zbiór różnego typu zasobów, dzięki którym specjalista jest w stanie pomagać innym, zachowując jednocześnie wewnętrzną harmonię. W jej skład wchodzą różne elementy, a jednym z nich jest superwizja psychoterapeutyczna. Na czym dokładnie ona polega i w jakich sytuacjach należy ją stosować?
Superwizja i inne narzędzia terapeutyczne
Praca psychoterapeuty należy do jednych z najbardziej odpowiedzialnych zajęć. Podobnie bowiem jak lekarz bierze na swój warsztat ludzkie ciało, terapeuta zajmuje się naszą psychiką. Obie te sfery są niezwykle ważne i tylko ich harmonijna i niezakłócona współpraca gwarantuje nam zdrowie i bezpieczne funkcjonowanie. Aby jednak specjalista ten mógł spokojnie nieść nam pomoc, sam musi się właściwie zabezpieczyć. Potrzebuje do tego nie tylko wiedzy i doświadczenia, ale również narzędzi, aby dobrze radzić sobie ze stresem, napięciem i innymi trudnymi momentami, do których może dojść w toku spotkań z pacjentami. Co więcej, w całym procesie terapeutycznym kluczowe jest, aby fachowiec nie przejmował na siebie ciężaru historii i doświadczeń osób, którym próbuje pomóc.
Aby zachować w psychoterapii pełną neutralność, nie wystarczy być po prostu silnym. Praca nad sobą czy zachowanie dystansu może nie wystarczyć, kiedy problemów i zmartwień pacjentów zacznie przybywać, a specjalista dodatkowo będzie doświadczał stresu również w sferze prywatnej. Warto bowiem wiedzieć, że dobrego psychoterapeutę cechuje także umiejętność proszenia o pomoc. Właśnie w tym celu powstała praktyka superwizji. Jest to rozwiązanie, dzięki któremu, raz na jakiś czas, fachowiec może zrzucić część nagromadzonego w toku pracy ciężaru, aby przywrócić sobie spokój i wewnętrzną harmonię. Taka forma doskonalenia swojego warsztatu i stosowanych narzędzi jest niezbędna, aby rozwijać się w tym zawodzie.
Czym jest superwizja psychoterapeutyczna i jak wygląda w praktyce?
W pewnym uproszczeniu można powiedzieć, że jest to terapia dla psychoterapeuty. Na ogół superwizja przyjmuje formę cyklicznych spotkań z innym, często bardziej doświadczonym, kolegą lub koleżanką po fachu. W toku tych rozmów psychoterapeuta może opowiedzieć o swoich trudnościach czy wątpliwościach, jakich doświadczył w trakcie swoich spotkań z pacjentami. To z jednej strony świetny sposób na rozładowanie nagromadzonych emocji. Jednocześnie to doskonałe rozwiązanie na tak zwane złapanie innej perspektywy i dystansu, tak potrzebnych w tej pracy.
W całym procesie niezwykle istotna jest sama postać superwizora. Najczęściej jest to osoba o większym doświadczeniu, stażu pracy lub umiejętnościach. Jest to swego rodzaju mentor, którego wiedza i możliwości mogą sprawić, że psychoterapeuta poukłada swoje wątpliwości czy trudności, jakie napotkał w czasie pracy. Warto przy tym wiedzieć, że superwizja psychoterapeutyczna może przyjmować różne formy. Czasem ma charakter grupowy, ale często są to spotkania jeden do jednego. W ich trakcie obie strony wymieniają się spostrzeżeniami. Superwizor może udzielić pomocnych rad i wskazówek, jak poradzić sobie z danym problemem. Zaleca się przy tym, aby wybór fachowca padł na osobę, która pracuje w tym samym nurcie co dany psychoterapeuta. Dzięki temu zyskamy pewność, że otrzymane zasoby faktycznie okażą się pomocne.
Bardzo istotnym elementem superwizji jest anonimowość. Chociaż psychoterapeuta i superwizor się na ogół znają, w przekazywanych historiach każdy z nich powinien unikać zdradzania danych mogących zidentyfikować pacjenta, o którym mowa. Głównym celem superwizji jest bowiem wsparcie specjalisty, a nie samo dyskutowanie na temat osób, które pojawiają się w jego gabinecie. Dobrze przeprowadzona superwizja może znacząco wpłynąć na poprawę komfortu i jakości pracy psychoterapeuty. Daje mu ponadto siłę do tego, aby mógł dalej nieść fachową pomoc potrzebującym.
Superwizja psychoterapeutyczna – co jeszcze należy wiedzieć?
Chociaż każda superwizja będzie przebiegać nieco inaczej, a dobrane metody będą miały indywidualny charakter, każdą taką praktykę można podzielić na trzy części.
Pierwszą z nich jest tak zwana część formacyjna. Jej zasadniczym celem jest zwiększenie kompetencji, możliwości i zasobów terapeuty. W toku spotkania opowiada on bowiem o swoich problemach, jakie napotkał w trakcie pracy z danym pacjentem. Z kolei superwizor może udzielić mu konkretnych rad i wskazówek na temat tego, jak może on poradzić sobie z napotkanymi trudnościami. Drugim istotnym elementem jest aspekt normatywny. Dotyczy on przede wszystkim sfery etycznej. Psychoterapeuta poddający się superwizji może upewnić się w ten sposób, czy postępuje słusznie i czy jego działania są zgodne z etosem pracy psychoterapeuty.
Na końcu superwizji zwykle następuje etap wzmacniający czy też regenerujący. W jego efekcie specjalista powinien poczuć swego rodzaju ulgę po podzieleniu się swoimi wątpliwościami i problemami. Jest to też chwila na refleksję nad swoim postępowaniem i złapanie niezbędnego dystansu. W trakcie tej części psychoterapeuta również może podzielić się swoimi przemyśleniami, czy na pewno postępuje właściwie i czy na pewno nie projektuje na pacjenta swojego światopoglądu czy własnych doświadczeń.
Superwizja jest kluczowym elementem pracy każdego psychoterapeuty. Zaleca się odbywać ją regularnie, choć wraz ze zdobywanym doświadczeniem i stażem spotkania odbywają się na ogół rzadziej. Na początku praktykuje się ją nawet raz w tym tygodniu. Z czasem częstotliwość ta spada. Należy jednak pamiętać, aby dążyć do odbycia superwizji zawsze wtedy, kiedy czujemy się przebodźcowani, przemęczeni lub napotkamy szczególnie skomplikowany problem. Takie wsparcie może okazać się nieocenione. Przyczynia się nie tylko do zwiększenia naszego komfortu, ale także do poprawy jakości pracy terapeutycznej.
Superwizja psychoterapeutyczna a terapia własna – różnice
Co więcej, warto wiedzieć, że superwizja to nie to samo co terapia własna. Ta pierwsza stanowi bowiem integralną część pracy każdego psychoterapeuty i ma charakter cykliczny. Tymczasem terapia własna to rodzaj przygotowania do zawodu. Zwykle odbywa się ją jeszcze na studiach kierunkowych lub podczas stażu. Na ogół przechodzi się ją tylko raz, na początku pracy. Świadomość tych różnic jest niezwykle ważna. Pozwala zbudować solidny warsztat wyposażony w narzędzia, dzięki którym będziemy w stanie nieść jeszcze skuteczniejszą pomoc swoim pacjentom.
W naszej szkole psychoterapii Vis Salutis wiemy doskonale, jak ważne jest solidne zaplecze. Dlatego szkolimy tu świetną kadrę fachowców, ale również proponujemy im narzędzia do nieustannego rozwoju. Nasza oferta kursów i szkoleń jest cały czas poszerzana i ulepszana, aby nasze mury opuszczali wyłącznie najlepsi specjaliści. Już dziś zapraszamy więc do zapoznania się z aktualnościami na naszej stronie internetowej.
0 Komentarze do “Superwizja psychoterapeutyczna – czym jest, kiedy jest obowiązkowa i jak ją wybrać”